Lebanon tuyên bố đại sứ Iran là "persona non grata" giữa căng thẳng khu vực

Lebanon đã thực hiện một động thái ngoại giao quyết liệt khi tuyên bố đại sứ Iran tại Beirut là "persona non grata" (nhân vật không được hoan nghênh) và yêu cầu ông rời khỏi quốc gia này trước Chủ Nhật. Quyết định được đưa ra vào thứ Ba, ngày 24 tháng 3 năm 2026, kèm theo việc Lebanon triệu hồi đại sứ của mình tại Iran để tham vấn, với lý do Tehran đã vi phạm các chuẩn mực và thông lệ ngoại giao giữa hai nước.

Ảnh: Nguồn Al Jazeera

Bối cảnh căng thẳng leo thang tại khu vực

Quyết định của Lebanon được đưa ra trong bối cảnh quân đội Israel tiếp tục các cuộc tấn công bằng không kích và đẩy mạnh các cuộc tấn công trên bộ ở miền nam Lebanon. Các cuộc giao tranh này đã leo thang kể từ ngày 2 tháng 3 năm 2026, khi nhóm Hezbollah được Iran hậu thuẫn phát động một cuộc tấn công xuyên biên giới vào Israel. Hành động này được cho là để đáp trả việc Lãnh đạo tối cao Iran, Ayatollah Ali Khamenei, bị sát hại.

Hezbollah trước đó đã tuân thủ một thỏa thuận ngừng bắn ký với Israel vào tháng 11 năm 2024, bất chấp những vi phạm lặp đi lặp lại từ phía Israel. Tuy nhiên, sự kiện Ayatollah Ali Khamenei bị giết đã châm ngòi cho một phản ứng mạnh mẽ từ nhóm này, đẩy khu vực vào một vòng xoáy bạo lực mới.

Hành động ngoại giao mạnh mẽ của Lebanon

Bộ Ngoại giao Lebanon đã triệu tập đại sứ Iran và thông báo quyết định trục xuất, yêu cầu ông phải rời khỏi quốc gia này trước Chủ Nhật. Đồng thời, Beirut cũng triệu hồi đại sứ của mình tại Iran để tham vấn. Chính phủ Lebanon cho rằng các hành động của Tehran đã vi phạm "các chuẩn mực ngoại giao và thông lệ đã được thiết lập" giữa hai quốc gia, dù không nêu rõ chi tiết về những vi phạm này.

Động thái này thể hiện sự bất bình ngày càng tăng của Lebanon trước sự can thiệp hoặc ảnh hưởng của Iran, đặc biệt khi Lebanon đang phải đối mặt với hậu quả nghiêm trọng từ cuộc xung đột giữa Israel và Hezbollah. Quyết định trục xuất đại sứ Iran được xem là một thông điệp mạnh mẽ từ Beirut về việc bảo vệ chủ quyền và các nguyên tắc ngoại giao của mình.

Tình hình nhân đạo và tác động của xung đột khu vực

Theo chính quyền Lebanon, các cuộc tấn công của Israel đã gây ra tổn thất lớn về người và của. Kể từ khi xung đột leo thang, ít nhất 1.039 người đã thiệt mạng và 2.876 người khác bị thương. Con số này cho thấy mức độ nghiêm trọng của cuộc khủng hoảng nhân đạo đang diễn ra, với hàng ngàn người dân Lebanon phải gánh chịu hậu quả từ các hành động quân sự trong khu vực.

Sự leo thang căng thẳng, cùng với quyết định ngoại giao từ Beirut, có thể làm phức tạp thêm mối quan hệ vốn đã nhạy cảm trong khu vực và ảnh hưởng đến ổn định chính trị của Lebanon.