Khối Quad thúc đẩy hợp tác chiến lược, tăng cường giám sát và chuỗi khoáng sản để đối phó ảnh hưởng của Trung Quốc

Nhóm Quad, bao gồm Úc, Mỹ, Ấn Độ và Nhật Bản, đã tổ chức một cuộc họp quan trọng tại New Delhi, công bố các sáng kiến mới nhằm tăng cường khả năng giám sát hàng hải và hợp tác về khoáng sản quan trọng. Động thái này được xem là nỗ lực chung nhằm đối trọng với ảnh hưởng ngày càng tăng của Trung Quốc trong khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

Ảnh: Nguồn The Guardian

Các sáng kiến hợp tác mới từ nhóm Quad

Trong cuộc họp tại New Delhi, các ngoại trưởng của nhóm Quad—gồm Ngoại trưởng Úc Penny Wong, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio, cùng các đối tác từ Ấn Độ và Nhật Bản—đã công bố một loạt sáng kiến chiến lược. Các quốc gia này sẽ tăng cường năng lực giám sát, đặc biệt là trong lĩnh vực hàng hải, và đẩy mạnh hợp tác về khoáng sản quan trọng.

Theo tuyên bố chung của Quad, các thành viên sẽ cùng nhau huy động 20 tỷ USD từ nguồn vốn chính phủ và tư nhân để củng cố chuỗi cung ứng khoáng sản quan trọng, bao gồm việc xác định các dự án tại bốn quốc gia. Ngoài ra, nhóm sẽ triển khai hai sáng kiến hàng hải: một nhằm kết hợp khả năng giám sát của họ và một cung cấp thông tin thời gian thực nâng cao cho giao thông thương mại trên biển.

Chiến lược đối phó ảnh hưởng của Trung Quốc tại Thái Bình Dương

Ngoại trưởng Úc Penny Wong cho biết nhóm Quad đang hợp tác để hỗ trợ phát triển cảng ở Fiji, một quốc đảo quan trọng ở Nam Thái Bình Dương, nơi Trung Quốc đã nỗ lực đẩy mạnh ảnh hưởng. Bà Wong tuyên bố: “Chúng tôi nhận ra nghĩa vụ – trách nhiệm – của mình là cung cấp những lựa chọn thực sự, đặc biệt khi hoàn cảnh chiến lược trong khu vực của chúng ta đang xấu đi”.

Tuyên bố của Quad cũng đặt ra mục tiêu kết nối các đảo ở Nam Thái Bình Dương thông qua hệ thống cáp ngầm vào cuối năm nay, tích hợp chúng về mặt kinh tế với bốn nền dân chủ này thay vì Trung Quốc. Các động thái này cho thấy nỗ lực rõ ràng của Quad nhằm xây dựng một cấu trúc khu vực độc lập, không phụ thuộc vào Bắc Kinh.

Phản ứng của Trung Quốc và quan ngại về Biển Đông

Phản ứng trước cuộc họp của Quad, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Mao Ning cho biết sự hợp tác “không nên nhằm vào bất kỳ bên thứ ba nào”. Bà nói thêm: “Chúng tôi cũng không ủng hộ các nhóm độc quyền hay đối đầu khối”. Tuyên bố này được đưa ra sau khi các bộ trưởng Quad bày tỏ “quan ngại sâu sắc” về tình hình ở Biển Đông và Biển Hoa Đông, phản đối “các hành động gây bất ổn hoặc đơn phương” – một ám chỉ rõ ràng đến Bắc Kinh.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio nhấn mạnh rằng Quad bao gồm các quốc gia “chia sẻ những giá trị mạnh mẽ – các nền dân chủ mạnh mẽ, sôi động” và có “nhiều lợi ích phù hợp”. Điều này củng cố thông điệp rằng Quad là một liên minh dựa trên các giá trị chung, hướng tới duy trì trật tự khu vực dựa trên luật pháp.