Trường học tại bang Niger, Nigeria mở cửa trở lại trong bối cảnh lo ngại an ninh

Các trường học công lập và tư thục tại bang Niger, Nigeria, sẽ bắt đầu mở cửa trở lại vào ngày 12 tháng 1 năm 2026, sau khi phải đóng cửa vì vụ bắt cóc hàng loạt hơn 250 học sinh và nhân viên vào tháng 11 năm 2025. Quyết định này được đưa ra sau các đánh giá an ninh, tuy nhiên, chỉ một ngày sau thông báo, một ngôi làng tại bang Niger đã bị tấn công, cho thấy tình hình bạo lực vẫn còn phức tạp.

Ảnh: AFP qua Getty Images

Bối cảnh vụ bắt cóc học sinh và tình hình an ninh tại Nigeria

Vào tháng 11 năm 2025, hơn 250 học sinh và nhân viên đã bị bắt cóc từ trường Công giáo St Mary's ở Papiri, miền tây Nigeria, trở thành một trong những vụ bắt cóc tồi tệ nhất trong lịch sử nước này. Toàn bộ số người mất tích sau đó đã được giải cứu ngay trước lễ Giáng sinh, dù chính phủ không công bố chi tiết về cách thức giải thoát hay liệu có khoản tiền chuộc nào được trả hay không.

Trong nhiều năm, các băng nhóm tội phạm có vũ trang, được gọi là "bandits" tại địa phương, đã thực hiện các vụ giết người và bắt cóc trên khắp Nigeria. Tuy nhiên, các báo cáo về hoạt động của chúng ở khu vực bắc-trung bộ đã gia tăng đáng kể gần đây, với các trường học và nơi thờ cúng ngày càng trở thành mục tiêu. Chính phủ Nigeria đã phân loại các nhóm tội phạm này là khủng bố. Mặc dù việc trả tiền chuộc là bất hợp pháp ở Nigeria, nhưng có nhiều cáo buộc rằng quy định này thường bị bỏ qua. Kể từ năm 2014, hơn 1.500 trẻ em đã bị bắt cóc từ các trường học trên cả nước, bao gồm cả vụ bắt cóc hàng loạt khét tiếng 276 nữ sinh Chibok.

Kế hoạch mở cửa trở lại trường học và các thách thức an ninh gần đây

Bộ Giáo dục bang Niger đã thông báo rằng các trường học công lập và tư thục "trong các khu vực an toàn và bảo đảm" sẽ được phép mở cửa trở lại từ ngày 12 tháng 1 năm 2026. Quyết định này được đưa ra sau các đánh giá an ninh kỹ lưỡng và "tham vấn rộng rãi" với các cơ quan an ninh. Danh sách các trường được mở cửa sẽ được công bố sau, trong khi những trường ở "khu vực không an toàn hoặc không đảm bảo" sẽ vẫn đóng cửa cho đến khi tình hình được đánh giá lại.

Để đảm bảo an toàn cho học sinh, tất cả trẻ em sẽ phải đăng ký ngay khi các lớp học trở lại và dữ liệu sẽ được gửi về Bộ Giáo dục trong vòng một tuần. Các quan chức địa phương cũng được lệnh phải đảm bảo "sự hiện diện an ninh đầy đủ trong và xung quanh khuôn viên trường học" để bảo vệ học sinh khỏi các cuộc tấn công trong tương lai.

Tuy nhiên, chỉ một ngày sau khi chính quyền thông báo mở cửa lại trường học, các tay súng đã tấn công một ngôi làng ở bang Niger, giết chết ít nhất 30 người và bắt cóc nhiều người khác. Cuộc tấn công vào thị trấn Kasuwan-Daji vào thứ Bảy chứng kiến những kẻ có vũ trang từ rừng xông ra, đốt cháy chợ địa phương và cướp bóc các cửa hàng. Abdullahi Rofia, một quan chức của Cơ quan Quản lý Khẩn cấp bang Niger, cho biết người dân địa phương đang sống trong sợ hãi và quá sợ hãi để lên tiếng.

Tác động dài hạn và triển vọng an toàn giáo dục tại Nigeria

Việc tiếp tục mở cửa trường học tại bang Niger là một bước quan trọng để đảm bảo quyền được học của trẻ em, nhưng các vụ tấn công liên tục cho thấy thách thức an ninh vẫn còn rất lớn. Mặc dù chính phủ đã có những nỗ lực tăng cường an ninh và phân loại các nhóm bắt cóc là khủng bố, tình trạng bạo lực vẫn gây ra sự lo lắng sâu sắc trong cộng đồng. Sự sợ hãi của người dân ở các khu vực bị ảnh hưởng có thể cản trở các hoạt động bình thường, bao gồm cả việc đi học, ngay cả khi trường học đã mở cửa.

Để đạt được sự an toàn bền vững cho hệ thống giáo dục ở Nigeria, chính quyền sẽ cần phải thực hiện các biện pháp toàn diện hơn, không chỉ tập trung vào việc tăng cường an ninh tại trường học mà còn giải quyết tận gốc rễ vấn đề bạo lực của các băng nhóm tội phạm. Triển vọng về một môi trường học tập an toàn cho trẻ em Nigeria phụ thuộc vào khả năng của chính phủ trong việc kiểm soát hiệu quả các mối đe dọa an ninh đang diễn ra.